ثبات در روابط با تهران، هدف راهبردی بلندمدت اسلامآباد
خانم سارا نذیر محقق امور راهبردی در وزارت دفاع پاکستان و مدرس دانشگاهی در حوزه روابط بین الملل طی یادداشت اختصاصی خود برای دفتر ایرنا در اسلامآباد با عنوان “بازتنظیم روابط پاکستان و ایران: دیپلماسی فراتر از قدرت” به بررسی تحولات جاری در منطقه پس از تفاهم نامه خاتمه جنگ، سفیر اخیر دکتر مسعود پزشکیان به اسلامآباد، رهبری جدید در ایران و نقش پاکستان در تسهیل تعامل دیپلماتیک میان تهران و واشنگتن پرداخت.
وی نوشت: در یک سیستم بینالمللی که به سرعت در حال تحول است، نفوذ نه تنها با قدرت نظامی و اقتصادی یک کشور، بلکه با ایجاد فضای دیپلماتیک و کانالهای ارتباطی بین طرفهای مخالف تعریف میشود.
این پژوهشگر افزود: نقش پاکستان برای وساطت در بحبوحه بحران ایالات متحده و ایران اهمیت پیدا کرد و واقعیت در حال تغییر دیپلماسی بینالمللی را برجسته میکند که در آن کشورها همیشه از طریق نظامی یا اقتصادی بر دیگران تأثیر نمیگذارند بلکه از طریق دسترسی دیپلماتیک و ارتباط با سایر کشورها عمل میکنند.
وی ادامه داد: نقش پاکستان نه تنها در پیشبرد دیپلماسی تعریف شد که نشان دهنده یک تناسب ساختاری بود. پاکستان و ایران ۹۰۰ کیلومتر مرز مشترک دارند و ثبات پاکستان و توانایی ایران ارتباط نزدیکی با هم دارند. هر دو کشور با مسائل مشابهی مانند امنیت مرزی، موانع اقتصادی و بیثباتی منطقهای روبرو هستند.
سارا نذیر معتقد است: قدرت دیپلماتیک پاکستان تا حدودی به ظرفیت آن برای حفظ تعامل با جناحهای مخالف در درگیریهای منطقهای مرتبط است. برخلاف قدرتهای بزرگ که اغلب به توانمندیهای اقتصادی یا نظامی وابسته هستند، قدرتهای متوسط با باز نگه داشتن خطوط ارتباطی، نفوذ خود را حفظ میکنند. کشورهایی مانند عمان، قطر و سوئیس نشان دادهاند که چگونه دسترسی دیپلماتیک و بیطرفی میتواند ارزش استراتژیک ایجاد کند. روابط پاکستان با ایران و کشورهای غربی، برتری دیپلماتیک قابل توجهی را برای اسلامآباد فراهم میکند. پاکستان این واقعیت را نادیده نگرفته است که چگونه ارتباط دیپلماتیک به داراییهای استراتژیک یک کشور تبدیل میشود و میتواند جبرانی برای محدودیتهای قدرت اقتصادی و نظامی باشد.
وی افزود: روابط جمهوری اسلامی ایران و پاکستان از نظر تاریخی با فرصتها و ماهیت دوستانه و گاهاً با برخی مسائل مرزی جزئی همراه بوده است. در حالی که مسائل مرزی به ندرت مشکلاتی ایجاد میکردند، اما هر دو کشور مدتهاست که از روابط دوستانه برخوردار هستند. تهران و اسلامآباد به تدریج از مدیریت چالش به سمت همکاری که میتواند منافع بلندمدت آنها را تأمین کند، حرکت میکنند.
این محقق مسائل خاورمیانه تاکید کرد: تعاملات دیپلماتیک اخیر نشان دهنده یک گذار مترقی فراتر از یک مشارکت مبتنی بر مدیریت اختلافات و به سمت مشارکت مبتنی بر همکاری، ارتباط و ثبات منطقهای است. تعامل سطح بالای ایران با پاکستان نشان دهنده مهر تایید تهران است که همسایه شرقی آن نه تنها فقط یک همسایه که یک بازیگر دیپلماتیک مهم است که میتواند به تقویت دیپلماسی منطقهای کمک کند.
سارا نذیر نوشت: سفر هفته گذشته دکتر مسعود پزشکیان رئیس جمهوری اسلامی ایران به اسلامآباد پس از مذاکرات صلح، نقطه عطف مهمی در روابط دوجانبه است. این بازدید منعکس کننده یک پیام سیاسی گستردهتر است که ایران، پاکستان را به عنوان شریک استراتژیک خود در جهتدهی به تحولات منطقهای میبیند. در طول این سفر، رئیس جمهور پزشکیان از نقش اسلامآباد در ارتقای تعامل دیپلماتیک تمجید و بر اهمیت تحکیم روابط دوجانبه، ثبات منطقهای و همکاریهای متقابل تاکید کرد.
وی افزود: این تعامل با تکامل رهبری سیاسی ایران، اهمیت بیشتری پیدا میکند. پس از انتصاب رهبر جدید جمهوری اسلامی ایران، آیت الله سید مجتبی حسینی خامنهای، پاکستان بلافاصله با تأکید مجدد بر تعهد خود به همکاری مداوم با تهران، برای حفظ تداوم روند دیپلماتیک اقدام کرد.
این پژوهشگر حوزه خاورمیانه تاکید کرد: تبادلات سطح بالای اخیر نشان میدهد که اسلامآباد ثبات در روابط با تهران را یک هدف استراتژیک بلندمدت میداند نه یک همکاری مبتنی بر چهرههای سیاسی خاص. لذا حفظ روابط مثبت با دولتهای همسایه ممکن است همچنان یک نیاز استراتژیک برای هر دو دولت باشد.
وی نوشت: ارتباط بهتر این دو همسایه تحت رهبری جدید جمهوری اسلامی ایران میتواند به معنای ادامه دیپلماسی همسایگی ایران باشد و در عین حال فرصتهای جدیدی را برای تجارت، همکاری در حوزه انرژی و اتصال منطقهای ایجاد کند. برای ایران، پاکستان نه تنها یک کشور همسایه، بلکه یک بازیگر مهم منطقهای با توانایی دیپلماتیک برای تأثیرگذاری بر قدرتهای بزرگ است.
سارا نذیر افزود: برای پاکستان، روابط پایدار با ایران به دلیل منافع مشترک آنها در ثبات منطقهای، امنیت مرزی و اتصال اقتصادی ضروری است. بنابراین روابط آنان به دورهای نزدیک میشود که در آن جغرافیا به تدریج از یک چالش به یک مزیت استراتژیک تغییر میکند.
وی تاکید کرد: اهمیت این همکاری ها فراتر از منافع دوجانبه است و منعکس کننده واقعیت بزرگتری از دیپلماسی منطقهای است که در آن ثبات به طور فزایندهای به همکاری، ارتباط و گفتوگو وابسته است. همزمان با ورود ایران به دوران سیاسی جدید تحت رهبری آیتالله سید مجتبی خامنهای، مشارکت فعال پاکستان نشان دهنده عزم آن برای حفظ تداوم دیپلماتیک و توسعه روابط با یک همسایه حیاتی یعنی ایران است.
سارا نذیر در پایان نوشت: افق روابط ایران و پاکستان به تبدیل حسننیت دیپلماتیک به همکاری عملی بستگی دارد، جایی که هر دو کشور میتوانند از مزایای برابر برخوردار باشند. افزایش همکاریهای تجاری، پیوندهای انرژی، هماهنگی در مورد مسائل مرزی و حفظ رایزنیهای مستمر سیاسی به هر دو کشور کمک میکند تا مشارکت پایدار خود را حفظ کنند. در عصری که شبکهها و ارتباطات بیش از قدرت سنتی، نفوذ را تعیین میکنند، روابط پاکستان و ایران نشان میدهد که چگونه قدرتهای متوسط میتوانند با پر کردن شکافها، ادامه گفتوگو و کمک به امنیت منطقهای، ارزش استراتژیک ایجاد کنند.
هیچ دیدگاهی درج نشده - اولین نفر باشید